గుంటూరు నీటి కష్టాలు: కలుషిత కోరల్లో నగర ఆరోగ్యం
గుంటూరు నగరంలో తాగునీటి సరఫరా వ్యవస్థ తీవ్రమైన సంక్షోభంలో కొట్టుమిట్టాడుతోంది. పది లక్షల జనాభా కలిగిన ఈ నగరంలో దాహం తీర్చాల్సిన యంత్రాంగం, ప్రజల ప్రాణాలతో చెలగాటమాడుతోందనే విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. అధికారులు చెబుతున్న లెక్కలకు, క్షేత్రస్థాయిలో జరుగుతున్న వాస్తవాలకు పొంతన లేకపోవడం ఆందోళన కలిగించే అంశం.
డిమాండ్ కు సరిపడని సరఫరా
అధికారుల అంచనా ప్రకారం, గుంటూరు నగరపాలక సంస్థ (GMC) పరిధిలోని పది లక్షల జనాభాకు రోజుకు 155.25 మిలియన్ లీటర్ల (MLD) నీరు అవసరం. కానీ, ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్నది కేవలం 135.50 మిలియన్ లీటర్లు మాత్రమే. అంటే ప్రతిరోజూ దాదాపు 20 మిలియన్ లీటర్ల లోటు ఉంది. ఈ లోటు ఒక ఎత్తు అయితే, ఉన్న నీరు కూడా వినియోగదారుడికి చేరే లోపు పైపులైన్ల లీకేజీల వల్ల భారీగా వృథా అవుతోంది. పాతబడిన పైపులైన్లు, అస్తవ్యస్తమైన డ్రైనేజీ వ్యవస్థ వల్ల నీటి ఎద్దడి మరింత తీవ్రమవుతోంది.
మురుగు నీటి ముప్పు - నాణ్యత ప్రశ్నార్థకం
నగరంలోని అనేక ప్రాంతాల్లో తాగునీటి పైపులైన్లు మురుగునీటి కాలువల గుండా వెళ్తున్నాయి. పైపులకు ఉన్న పగుళ్ల ద్వారా మురుగు నీరు తాగునీటిలో కలిసిపోతోంది. దీనివల్ల నగర ప్రజలు ‘విషతుల్యమైన’ నీటిని తాగాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. గతంలో 2018, 2024, మరియు 2025 సంవత్సరాల్లో కలుషిత నీరు తాగి ప్రాణనష్టం సంభవించడం ఈ దారుణ పరిస్థితికి అద్దం పడుతోంది. ఎంతో మంది ఆసుపత్రుల పాలైనా, అధికార యంత్రాంగంలో చలనం రాకపోవడం విచారకరం.
నీటి నాణ్యతను పరీక్షించే విషయంలో నిర్లక్ష్యం పరాకాష్టకు చేరింది. ప్రతి డివిజన్ నుండి నమూనాలను సేకరించి పరీక్షించాల్సి ఉండగా, ఆ ప్రక్రియ మూలకు పడింది. సచివాలయ ఉద్యోగులకు ఈ బాధ్యతలు అప్పగించాలని ఆదేశాలు ఉన్నా, అవి అమలు కావడం లేదు. ప్రస్తుతం కేవలం రిజర్వాయర్ల వద్ద మాత్రమే అరకొరగా పరీక్షలు జరుగుతున్నాయి. అవి కూడా కేవలం క్లోరిన్, టీడీఎస్ (TDS) స్థాయిలను మాత్రమే చూస్తున్నాయి. బ్యాక్టీరియా ఉనికిని గుర్తించే హెచ్2ఎస్ (H2S) స్ట్రిప్స్ పరీక్షలు వారానికి 21 నిర్వహించాలనే నిబంధనను గాలికి వదిలేశారు.
నిబంధనలు ఉన్నా.. అమలు సున్నా
క్లోరినేషన్ విషయంలో స్పష్టమైన ఆదేశాలు ఉన్నాయి. వాటర్ వర్క్స్ వద్ద 2 PPM, పైపులైన్ చివర (శివారు ప్రాంతాల్లో) 0.2 PPM క్లోరిన్ విలువ ఉండాలి. కానీ, క్షేత్రస్థాయిలో ఈ ప్రమాణాలు పాటించడం లేదు. నీటి శుద్ధి కేంద్రాల (Filter Plants) పరిస్థితి కూడా అధ్వాన్నంగా ఉంది. తక్కెళ్లపాడు వద్ద మూడు ప్లాంట్లు ఉన్నప్పటికీ, వాటన్నింటికీ కలిపి కేవలం ఒకే ఒక ప్రయోగశాల ఉంది. ముగ్గురు సిబ్బంది మాత్రమే షిఫ్టుల వారీగా పనిచేస్తున్నారు. 2018లో ఏర్పాటు చేసిన ప్రత్యేక ల్యాబ్ సిబ్బంది లేక మూతపడటం అధికారుల చిత్తశుద్ధిని ప్రశ్నిస్తోంది.
పరిష్కారం దిశగా అడుగులు పడాలి
ఇటీవల కమిషనర్ మయూర్ అశోక్ నీటి శుద్ధి కేంద్రాలను సందర్శించి పలు సూచనలు చేశారు. అయితే, కేవలం సూచనలతోనే సరిపెట్టకుండా కఠినమైన చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది:
సిబ్బంది నియామకం: మూతపడిన ప్రయోగశాలలను పునరుద్ధరించి, తగినంత మంది నిపుణులను నియమించాలి.
పైపులైన్ల ఆధునీకరణ: మురుగు కాలువల్లో ఉన్న పైపులైన్లను తక్షణమే తొలగించి, లీకేజీలను అరికట్టాలి.
క్షేత్రస్థాయి పరీక్షలు: సచివాలయ సిబ్బంది ద్వారా ప్రతి డివిజన్ నుండి నీటి నమూనాలను సేకరించి, మైక్రో బయాలజీ పరీక్షలు నిర్వహించాలి.
జవాబుదారీతనం: నీటి సరఫరా విభాగం అధికారులు ఇచ్చే నివేదికలను క్రాస్ చెక్ చేయడానికి ఒక స్వతంత్ర కమిటీని ఏర్పాటు చేయాలి.
నగర ప్రజల ఆరోగ్యం పణంగా పెట్టి చేస్తున్న ఈ నిర్లక్ష్యానికి చరమగీతం పాడాలి. కనీసం ఈ ఏడాదైనా అధికారులు మేల్కొని, స్వచ్ఛమైన తాగునీటిని అందించకపోతే గుంటూరు మరోసారి ‘కలుషిత మరణాల’ వార్తల్లో నిలిచే ప్రమాదం ఉంది.
