మొక్కజొన్న రైతుకు మళ్ళీ కష్టకాలం
కృష్ణా జిల్లా చందర్లపాడు మండలంలోని మొక్కజొన్న రైతులు ప్రస్తుతం తీవ్ర ఆందోళనలో కొట్టుమిట్టాడుతున్నారు. కష్టపడి పండించిన పంట చేతికి వచ్చే సమయానికి మార్కెట్లో ధరలు పాతాళానికి పడిపోతుండటంతో అన్నదాతలు దిక్కుతోచని స్థితిలో ఉన్నారు. ఈ మండలంలో సుమారు 1155 ఎకరాల్లో మొక్కజొన్న సాగు చేయగా, ప్రస్తుతానికి పంట కోతకు సిద్ధంగా ఉంది. మరో పది రోజుల్లో కోతలు ప్రారంభం కానున్న నేపథ్యంలో, మార్కెట్ పరిస్థితులు చూస్తుంటే రైతులకు కంటిమీద కునుకు లేకుండా పోతోంది. సాధారణంగా సాగు ఖర్చులు, శ్రమను లెక్కలోకి తీసుకుంటే క్వింటాకు రావాల్సిన కనీస ధర కంటే చాలా తక్కువగా మార్కెట్ ధర ఉండటం ఇక్కడ ప్రధాన సమస్యగా మారింది. ప్రస్తుతం బహిరంగ మార్కెట్లో క్వింటా మొక్కజొన్న ధర కేవలం 1,950 రూపాయలు మాత్రమే పలుకుతోంది. ఈ ధర తాము పెట్టిన పెట్టుబడికి కూడా సరిపోదని రైతులు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
గత ఖరీఫ్ సీజన్ అనుభవాలు రైతులను ఇంకా వెంటాడుతూనే ఉన్నాయి. ఆ సమయంలో దిగుబడి ఆశాజనకంగా ఉన్నప్పటికీ, సరైన ధర లభించకపోవడంతో రైతులు భారీగా నష్టపోయారు. ఎరువులు, విత్తనాలు, పురుగుల మందులు మరియు కూలీల ఖర్చులు విపరీతంగా పెరిగిపోయిన ఈ రోజుల్లో, పండించిన పంటకు గిట్టుబాటు ధర దక్కకపోతే వ్యవసాయం చేయడం భారంగా మారుతుందని వారు వాపోతున్నారు. ఖరీఫ్ లో నష్టపోయిన రైతులు, రబీ సీజన్ లోనైనా తమ కష్టానికి తగ్గ ప్రతిఫలం దక్కుతుందని ఆశపడ్డారు. కానీ తీరా పంట కోతకు వచ్చే సమయానికి మార్కెట్లో వ్యాపారుల సిండికేట్ లేదా ఇతర కారణాల వల్ల ధరలు గణనీయంగా తగ్గడం వారిని కృంగదీస్తోంది. చందర్లపాడు మండలంలోని రైతులంతా ఇప్పుడు ప్రభుత్వం వైపు ఆశగా చూస్తున్నారు. ప్రభుత్వం వెంటనే స్పందించి కనీస మద్దతు ధరతో కొనుగోలు కేంద్రాలను ప్రారంభించాలని వారు గట్టిగా డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
వ్యవసాయం అనేది ఒక జూదంలా మారిందని, ప్రకృతి సహకరించి పంట పండినా, మార్కెట్ శక్తులు తమను ముంచుతున్నాయని రైతులు ఆవేదన చెందుతున్నారు. ఒక్కో ఎకరాకు వేల రూపాయల పెట్టుబడి పెట్టి, రాత్రింబవళ్లు శ్రమించి పంటను కాపాడుకున్నామని, ఇప్పుడు కళ్లముందే తక్కువ ధరకు అమ్ముకోవాల్సి రావడం బాధాకరమని వారు అంటున్నారు. మార్కెట్లో వ్యాపారులు ఇచ్చే ధర రైతులకు కనీసం రవాణా ఖర్చులకు కూడా సరిపోని పరిస్థితి నెలకొంది. ఈ తరుణంలో ప్రభుత్వం జోక్యం చేసుకుని అధికారికంగా కొనుగోలు కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేస్తేనే తమకు కొంతైనా ఉపశమనం లభిస్తుందని వారు భావిస్తున్నారు. మద్దతు ధర లభించకపోతే అప్పుల ఊబిలో కూరుకుపోవడం ఖాయమని చిన్న మరియు సన్నకారు రైతులు భయపడుతున్నారు.
ప్రభుత్వం గతంలో ఇచ్చిన హామీల ప్రకారం రైతులకు గిట్టుబాటు ధర కల్పించాల్సిన బాధ్యత ఉంది. కేవలం ప్రకటనలకే పరిమితం కాకుండా, క్షేత్రస్థాయిలో రైతుల ఇబ్బందులను గమనించి త్వరితగతిన చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది. మొక్కజొన్న సాగుకు అయ్యే ఖర్చులను శాస్త్రీయంగా లెక్కగట్టి, రైతులకు లాభసాటిగా ఉండేలా ధర నిర్ణయించాలి. చందర్లపాడు మండలంలోని 1155 ఎకరాల పంట అంటే అది వేల కుటుంబాల జీవనాధారం. ఈ పంటపై ఆధారపడిన రైతు కుటుంబాలు ప్రస్తుతం ధరల తగ్గుదల వల్ల ఆర్థికంగా కుదేలయ్యే ప్రమాదం ఉంది. పది రోజుల్లో కోతలు మొదలైన తర్వాత మార్కెట్లోకి ఒక్కసారిగా ధాన్యం వస్తే, వ్యాపారులు మరింత తక్కువ ధరకు కొనుగోలు చేసే అవకాశం ఉంది. కాబట్టి కోతలు ప్రారంభం కాకముందే ప్రభుత్వం కొనుగోలు యంత్రాంగాన్ని సిద్ధం చేయాలి.
రైతులు కోరుతున్నట్లుగా రబీ సీజన్ లో కనీస మద్దతు ధర అమలులోకి వస్తేనే వారు అప్పుల బాధ నుండి విముక్తి పొందుతారు. వ్యవసాయ శాఖ అధికారులు కూడా క్షేత్రస్థాయిలో పర్యటించి పంట దిగుబడి మరియు నాణ్యతను పరిశీలించి, రైతులకు భరోసా కల్పించాలి. దళారుల ప్రమేయం లేకుండా నేరుగా ప్రభుత్వం కొనుగోలు చేస్తేనే రైతులకు పూర్తి స్థాయిలో న్యాయం జరుగుతుంది. చందర్లపాడు మండల మొక్కజొన్న రైతుల గోడు విని, పాలకులు తక్షణమే స్పందించాలని అంతా కోరుకుంటున్నారు. సరైన ధర కల్పిస్తేనే రైతు మళ్ళీ నాగలి పట్టగలడని, లేదంటే వ్యవసాయానికి దూరమయ్యే పరిస్థితులు వస్తాయని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు. అన్నదాత ఆవేదనను గుర్తించి, ప్రభుత్వం ఈ రబీ సీజన్ లో మొక్కజొన్న కొనుగోలు కేంద్రాలను యుద్ధ ప్రాతిపదికన ప్రారంభించి రైతులకు అండగా నిలవాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది.


