పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలోని గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో పారిశుద్ధ్య నిర్వహణను మెరుగుపరచడానికి మరియు పర్యావరణ పరిరక్షణలో భాగంగా తడి, పొడి చెత్త వేరు చేయడంపై ప్రజల్లో చైతన్యం తీసుకురావడానికి ప్రభుత్వం కమ్యూనిటీ రిసోర్స్ పర్సన్లను (సీఆర్పీలు) నియమించింది. స్వచ్ఛ భారత్ మిషన్ మరియు క్లీన్ ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి ప్రతిష్టాత్మక పథకాల్లో భాగంగా వీరు అత్యంత కీలకమైన పాత్ర పోషిస్తున్నారు. ప్రతి ఇంటికి వెళ్లి చెత్తను ఎలా వేరు చేయాలి, తడి చెత్తతో ఎరువుల తయారీ ఎలా సాధ్యమవుతుంది, ప్లాస్టిక్ వాడకం వల్ల కలిగే నష్టాలు ఏమిటి అనే విషయాలపై వీరు అహర్నిశలు శ్రమిస్తున్నారు. అయితే, వ్యవస్థలో కీలకమైన ఈ క్షేత్రస్థాయి సిబ్బంది ప్రస్తుతం తీవ్రమైన ఆర్థిక ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంటున్నారు. నియామకమై సుమారు ఐదు నెలలు గడుస్తున్నా, ఇంతవరకు ప్రభుత్వం నుంచి వారికి ఒక్క రూపాయి కూడా వేతనం అందకపోవడం గమనార్హం. జిల్లా వ్యాప్తంగా వందలాది మంది నిరుద్యోగ యువత ఈ ఉద్యోగాల్లో చేరి, తమ సొంత ఖర్చులతో గ్రామాల్లో పర్యటిస్తూ విధులను నిర్వహిస్తున్నారు. వేతనాలు రాకపోవడంతో వారి కుటుంబ పోషణ భారంగా మారిందని, అప్పులు చేసి మరీ విధులు నిర్వహించాల్సి వస్తోందని వారు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ఈ సమస్య కేవలం ఆర్థిక పరమైనదే కాకుండా, వారి వృత్తిపరమైన ఆత్మవిశ్వాసాన్ని కూడా దెబ్బతీస్తోంది. ఐదు నెలల కాలంగా ఎదురుచూస్తున్నా అధికారుల నుంచి కేవలం హామీలే తప్ప ఆచరణలో ఎలాంటి ఫలితం కనిపించడం లేదని సీఆర్పీలు వాపోతున్నారు. ప్రభుత్వం ఒకవైపు స్వచ్ఛతకు పెద్దపీట వేస్తున్నామని చెబుతున్నా, ఆ స్వచ్ఛతను క్షేత్రస్థాయిలో అమలు చేసే సిబ్బంది పట్ల ఇంతటి నిర్లక్ష్యం వహించడం సరికాదని సామాజిక విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. వేతనాలు అందకపోవడం ఒకెత్తయితే, తమ ఉద్యోగ భద్రతపై నెలకొన్న గందరగోళం వారిని మరింత ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది. తాము చేస్తున్న పనులకు సరైన గుర్తింపు లేకపోవడం, పై అధికారుల నుంచి సరైన మార్గదర్శకాలు అందకపోవడం వల్ల పని ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. జిల్లా యంత్రాంగం ఈ విషయంలో తలదూర్చి, తక్షణమే పెండింగ్లో ఉన్న బకాయిలను విడుదల చేయాలని వారు డిమాండ్ చేస్తున్నారు. లేనిపక్షంలో విధులను బహిష్కరించి ఆందోళన బాట పట్టక తప్పదని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు.
పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలోని అనేక మండలాల్లో సీఆర్పీలు ఉదయాన్నే గ్రామాల్లో పర్యటిస్తూ, పంచాయతీ కార్మికులతో సమన్వయం చేసుకుంటూ చెత్త సేకరణ ప్రక్రియను పర్యవేక్షిస్తున్నారు. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ప్రజల ఆలోచనా దృక్పథాన్ని మార్చడం అనేది అంత సులభమైన పని కాదు, అయినప్పటికీ వారు ఎంతో ఓపికతో ప్రజలకు అవగాహన కల్పిస్తున్నారు. ఇంతటి బాధ్యతాయుతమైన పని చేస్తున్న తమకు కనీస వేతనాలు కూడా అందకపోవడం వల్ల నిరుత్సాహం నెలకొంది. చాలామంది అభ్యర్థులు ఉన్నత చదువులు చదువుకుని, కనీసం ఈ ఉద్యోగంతోనైనా కుటుంబానికి ఆసరాగా ఉండొచ్చని ఆశపడ్డారు. కానీ, ఐదు నెలలుగా జేబులో నుంచి డబ్బులు ఖర్చు పెట్టుకుని పనులు చేయడం వారి ఆర్థిక పరిస్థితిని మరింత దిగజార్చింది. అధికారులను అడిగితే సాంకేతిక కారణాలు చెప్తున్నారని, బడ్జెట్ విడుదల కాలేదని సాకులు వెతుకుతున్నారని వారు ఆరోపిస్తున్నారు. ఈ అనిశ్చితి వల్ల చాలామంది సీఆర్పీలు ఈ వృత్తిని వదిలిపెట్టే ఆలోచనలో కూడా ఉన్నారు, ఇది గ్రామాల్లో పారిశుద్ధ్య పనులపై తీవ్ర ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.
తమ సమస్యలపై గళమెత్తుతున్న సీఆర్పీలు, జిల్లా కలెక్టర్ మరియు ఉన్నతాధికారులు నేరుగా ఈ విషయంలో జోక్యం చేసుకోవాలని కోరుతున్నారు. కేవలం వేతనాల చెల్లింపు మాత్రమే కాకుండా, తమ బాధ్యతలు మరియు హక్కులపై స్పష్టమైన ఉత్తర్వులు జారీ చేయాలని వారు కోరుతున్నారు. గ్రామాల్లో పారిశుద్ధ్యం మెరుగుపడాలంటే క్షేత్రస్థాయి సిబ్బంది సంతృప్తిగా ఉండటం ఎంతో అవసరం. ప్రభుత్వం వెంటనే స్పందించి ఐదు నెలల బకాయిలను వడ్డీతో సహా చెల్లించాలని, అలాగే భవిష్యత్తులో ప్రతి నెల నిర్ణీత తేదీన వేతనాలు అందేలా చర్యలు తీసుకోవాలని వారు విన్నవిస్తున్నారు. పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా యంత్రాంగం ఈ నిరుద్యోగుల ఆక్రందనను ఆలకించి, త్వరితగతిన పరిష్కారం చూపుతుందని జిల్లా ప్రజలు కూడా ఆశిస్తున్నారు. స్వచ్ఛ భారత్ లక్ష్యాలు నెరవేరాలంటే, ఆ లక్ష్యం కోసం శ్రమిస్తున్న చేతులకు సరైన ఆసరా అందించడం ప్రభుత్వ బాధ్యత.
